{"id":13783,"date":"2025-06-20T17:36:51","date_gmt":"2025-06-20T10:36:51","guid":{"rendered":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/?p=13783"},"modified":"2025-06-20T18:01:45","modified_gmt":"2025-06-20T11:01:45","slug":"ky-yeu-immanuel-kant-ra-mat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/ky-yeu-immanuel-kant-ra-mat\/","title":{"rendered":"K\u1ef6 Y\u1ebeU IMMANUEL KANT  RA M\u1eaeT"},"content":{"rendered":"<h1 style=\"text-align: center\"><span style=\"color: #008000\">IMMANUEL KANT <\/span><\/h1>\n<h1 style=\"text-align: center\"><span style=\"color: #000080\">K\u1ef6 Y\u1ebeU M\u1eeaNG SINH NH\u1eacT TH\u1ee8 300 RA M\u1eaeT<\/span><\/h1>\n<p style=\"text-align: center\"><span style=\"color: #000080\"><strong>Nguy\u1ec5n Xu\u00e2n Xanh<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone wp-image-13851\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2025\/06\/Anh-Kant-.jpg?resize=543%2C543&#038;ssl=1\" alt=\"\" width=\"543\" height=\"543\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center\">Immanuel Kant (1724-1804) Ngu\u1ed3n: Licentia Poetica<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><strong><em>\u00a0<img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone wp-image-13787\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2025\/06\/Anh-3-chieu-4-edited.jpg?resize=544%2C522&#038;ssl=1\" alt=\"\" width=\"544\" height=\"522\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center\">K\u1ef7 y\u1ebfu Immanuel Kant <strong>&#8220;V\u00e9n M\u00e2y Gi\u1eefa Tr\u1eddi&#8221;.<\/strong> S\u00e1ch \u0111\u1eb9p, d\u00e0y 880 trang, b\u00eca c\u1ee9ng, gi\u00e1 b\u00eca 500.000\u0111. In \u0111\u1ee3t \u0111\u1ea7u 500 quy\u1ec3n.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><strong><span style=\"color: #000080;font-size: 14pt\"><em>Thay m\u1eb7t Ban ch\u1ee7 bi\u00ean: <\/em><\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><span style=\"color: #000080;font-size: 14pt\">TR\u1ea6N V\u0102N \u0110O\u00c0N<strong>\u00a0\u2013 <\/strong>L\u01afU H\u1ed2NG KHANH \u2013 B\u00d9I V\u0102N NAM S\u01a0N \u2013 NGUY\u1ec4N XU\u00c2N XANH<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone wp-image-13840\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-content\/uploads\/sites\/6\/2025\/06\/Anh-anh-Son-va-ban-tu-chinh.png?resize=520%2C668&#038;ssl=1\" alt=\"\" width=\"520\" height=\"668\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center\">Nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u B\u00f9i V\u0103n Nam S\u01a1n v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi h\u1ea1nh ph\u00fac nh\u1ea5t nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c s\u00e1ch K\u1ef7 y\u1ebfu \u0111\u1ea7u ti\u00ean h\u1ebft<\/p>\n<p><strong><em>L\u1eddi n\u00f3i \u0111\u1ea7u<\/em><\/strong><\/p>\n<p><em>Anh ch\u1ecb th\u00e2n m\u1ebfn,<\/em><\/p>\n<p>Sau nh\u1eefng n\u1ed7 l\u1ef1c phi th\u01b0\u1eddng trong ho\u00e0n c\u1ea3nh r\u1ea5t eo h\u1eb9p, v\u00e0 trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u B\u00f9i V\u0103n Nam S\u01a1n kh\u00f4ng t\u1ed1t, quy\u1ec3n <strong>K\u1ef7 y\u1ebfu Immanuel Kant 300 n\u0103m<\/strong> cu\u1ed1i c\u00f9ng \u0111\u00e3 ch\u00ednh th\u1ee9c ra m\u1eaft \u0111\u1ed9c gi\u1ea3. T\u00e1c ph\u1ea9m v\u1eeba l\u00e0 \u0111\u1ee9a con tinh th\u1ea7n c\u1ee7a gi\u1edbi khai s\u00e1ng c\u00f2n khi\u00eam t\u1ed1n Vi\u1ec7t Nam, v\u1eeba mang th\u00f4ng \u0111i\u1ec7p Khai s\u00e1ng c\u1ee7a Immanuel Kant \u0111\u1ebfn c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng Vi\u1ec7t Nam gi\u00fap n\u00f3 lan t\u1ecfa th\u00eam v\u00ec s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc. \u0110\u00e2y l\u00e0 s\u1ef1 ki\u1ec7n vui m\u1eebng v\u00e0 r\u1ea5t \u0111\u00e1ng kh\u00edch l\u1ec7, r\u1eb1ng Vi\u1ec7t Nam \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc xa x\u00f4i c\u0169ng ch\u00ednh th\u1ee9c k\u1ef7 ni\u1ec7m Immanuel Kant c\u00f9ng v\u1edbi th\u1ebf gi\u1edbi, ti\u1ebfp theo cu\u1ed9c <strong><em><a href=\"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/hoi-thao-ky-niem-immanuel-kant-300-nam\/\">H\u1ed9i th\u1ea3o Immanuel Kant t\u1ea1i \u0110\u1ea1i h\u1ecdc V\u0103n Lang<\/a><\/em> <\/strong>ng\u00e0y 19 th\u00e1ng 7 n\u0103m 2024, s\u1ef1 ki\u1ec7n \u0111\u00e3 \u0111\u1ec3 l\u1ea1i nh\u1eefng \u1ea5n t\u01b0\u1ee3ng r\u1ea5t t\u1ed1t \u0111\u1eb9p.<\/p>\n<p>Tr\u00ean b\u00ecnh di\u1ec7n c\u00e1 nh\u00e2n, c\u00f3 khai s\u00e1ng m\u1edbi v\u01b0\u1ee3t l\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh m\u00ecnh, tho\u00e1t kh\u1ecfi s\u1ef1 &#8220;ch\u01b0a tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh t\u1ef1 chu\u1ed1c l\u1ea5y&#8221;. Tr\u00ean b\u00ecnh di\u1ec7n qu\u1ed1c gia, c\u00f3 khai s\u00e1ng m\u1edbi qua v\u01b0\u1ee3t qua b\u1eaby thu nh\u1eadp trung b\u00ecnh, \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc m\u1edbi ti\u1ebfn nhanh l\u00ean ph\u1ed3n vinh b\u1ec1n v\u1eefng. S\u1ef1 ph\u1ed3n vinh qu\u1ed1c gia l\u00e0 giao l\u1ed9 c\u1ee7a hai lo\u1ea1i khai s\u00e1ng: Khai s\u00e1ng Kant v\u00e0 khai s\u00e1ng A. Smith. Kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i vi\u1ec7n d\u1eabn Kant m\u1edbi c\u00f3 khai s\u00e1ng Kant: d\u00e1m bi\u1ebft, <em>sapere aude<\/em>. M\u1ed9t d\u00e2n t\u1ed9c ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00ec trong ch\u1eebng m\u1ef1c, hay v\u1ec1 m\u1eb7t n\u00e0o \u0111\u00f3, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c khai s\u00e1ng. V\u00e0 ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i m\u1ed9t d\u00e2n t\u1ed9c c\u1ee9 loay hoay, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 d\u1ea5u hi\u1ec7u c\u00f2n thi\u1ebfu s\u1ee9c m\u1ea1nh c\u1ee7a khai s\u00e1ng trong n\u1ed9i l\u1ef1c c\u1ee7a m\u00ecnh.<\/p>\n<p>C\u00e1c nh\u00e0 <strong>&#8220;kh\u1ea3i-m\u00f4ng (keim\u014d)<\/strong> c\u1ee7a Nh\u1eadt B\u1ea3n Minh Tr\u1ecb trong nh\u00f3m tr\u00ed th\u1ee9c khai s\u00e1ng Minh-L\u1ee5c-x\u00e3 (Meirokusha) r\u1ea5t \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u00f3 th\u1ec3 ch\u01b0a vi\u1ec7n d\u1eabn Kant hay Hegel c\u1ee5 th\u1ec3, nh\u01b0ng ng\u01b0\u1eddi Nh\u1eadt v\u1eabn c\u00f3 khai s\u00e1ng ki\u1ec3u Kant: d\u00e1m bi\u1ebft, d\u00e1m h\u1ecdc nh\u1eefng c\u00e1i m\u1edbi c\u1ee7a ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, v\u00e0 c\u0169ng d\u00e1m l\u00e0m. H\u1ecd th\u1ee9c t\u1ec9nh. Qu\u00e1 tr\u00ecnh khai s\u00e1ng n\u00e0o c\u0169ng c\u1ea7n s\u1ef1 th\u1ee9c t\u1ec9nh. H\u1ecd th\u1ee9c t\u1ec9nh s\u00e2u v\u00e0 to\u00e0n di\u1ec7n. H\u1ecd hi\u1ec3u v\u1ea5n \u0111\u1ec1 c\u1ee7a qu\u1ed1c gia m\u1ed9t c\u00e1ch to\u00e0n di\u1ec7n. H\u1ecd th\u00edch g\u1ecdi nh\u00e0 khai s\u00e1ng l\u00e0 <strong>&#8220;kh\u1ea3i-m\u00f4ng (keim\u014d)<\/strong> h\u01a1n, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m th\u1ee9c t\u1ec9nh nh\u1eefng &#8216;k\u1ebb m\u00ea mu\u1ed9i&#8217;, hay \u0111ang c\u00f3 ki\u1ebfn th\u1ee9c n\u00f4ng c\u1ea1n, nh\u01b0 h\u1ecdc gi\u1ea3 V\u0129nh S\u00ednh n\u00f3i. \u00d4ng nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh, ng\u01b0\u1eddi Nh\u1eadt, \u00fd th\u1ee9c hay v\u00f4 \u00fd th\u1ee9c, chu\u1ed9ng d\u00f9ng ch\u1eef <em>keim\u014d<\/em> thay v\u00ec <em>kaimei<\/em> (khai s\u00e1ng) l\u00e0 v\u00ec l\u00fd do, nh\u01b0 m\u1ee5c ti\u00eau khai s\u00e1ng theo c\u00e1ch nh\u00ecn c\u1ee7a c\u00e1c th\u00e0nh vi\u00ean trong Minh-l\u1ee5c-x\u00e3, mu\u1ed1n &#8220;n\u00e2ng cao ki\u1ebfn th\u1ee9c c\u1ee7a qu\u1ea7n ch\u00fang n\u00f3i chung ch\u1ee9 kh\u00f4ng h\u1eb3n l\u00e0 l\u00e0m th\u1ee9c t\u1ec9nh l\u00fd t\u00ednh c\u1ee7a m\u1ed7i c\u00e1 nh\u00e2n \u0111\u1ec3 h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 m\u00ecnh suy ngh\u0129 v\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng.&#8221; H\u1ecd mu\u1ed1n m\u1edf r\u1ed9ng <strong><em>minken<\/em><\/strong> (d\u00e2n-quy\u1ec1n) tuy \u0111\u1ed1i v\u1edbi h\u1ecd c\u00f3 vai tr\u00f2 th\u1ee9 y\u1ebfu nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng s\u1ebd l\u00e0m cho <strong><em>kokken<\/em><\/strong> (qu\u1ed1c-quy\u1ec1n) m\u1ea1nh m\u1ebd l\u00ean, \u0111i\u1ec1u l\u00e0 m\u1ee5c ti\u00eau t\u1ed1i h\u1eadu c\u1ee7a h\u1ecd. Nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc ph\u1ea3i m\u1ea1nh l\u00ean, tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf c\u00e1c c\u00e1 nh\u00e2n m\u1ea1nh l\u00ean. V\u00ec th\u1ebf h\u1ecd n\u1ed7 l\u1ef1c cung c\u1ea5p ki\u1ebfn th\u1ee9c v\u1ec1 nhi\u1ec1u l\u00e3nh v\u1ef1c cho c\u00f4ng ch\u00fang, nh\u01b0 lu\u1eadt ph\u00e1p, kinh t\u1ebf, ch\u00ednh tr\u1ecb h\u1ecdc, quan h\u1ec7 ngo\u1ea1i giao, th\u1ed1ng k\u00ea &#8230; nh\u1eefng ng\u00e0nh c\u00f2n ho\u00e0n to\u00e0n m\u1edbi. V\u00e0 h\u1ecd \u0111\u00e3 ra s\u1ee9c h\u1ecdc \u0111\u1ee7 m\u1ecdi th\u1ee9 v\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u c\u01a1 s\u1edf tri\u1ebft h\u1ecdc c\u1ee7a c\u00e1c ng\u00e0nh \u0111\u00f3. Nh\u1eefng g\u00ec gi\u1edbi tinh hoa Nh\u1eadt B\u1ea3n l\u00e0m c\u1ee5 th\u1ec3 ch\u00ednh l\u00e0 khai s\u00e1ng Kant. H\u1ecd h\u1ecdc ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y t\u1eeb th\u1eddi Tokugawa qua gi\u1edbi h\u1ecdc gi\u1ea3 (H\u00e0) <strong>Lan h\u1ecdc<\/strong> (rangaku). H\u1ecdc v\u00e0 d\u1ecbch thu\u1eadt k\u00e9o d\u00e0i kho\u1ea3ng 200 n\u0103m trong giai \u0111o\u1ea1n ch\u00ednh quy\u1ec1n M\u1ea1c ph\u1ee7 th\u1ef1c thi ch\u00ednh s\u00e1ch b\u1ebf quan t\u1ecfa c\u1ea3ng (sakoku) m\u1ed9t c\u00e1ch nghi\u00eam ng\u1eb7t cho \u0111\u1ebfn khi h\u1ea1m \u0111\u1ed9i h\u1ea3i qu\u00e2n M\u1ef9 \u0111\u1ebfn V\u1ecbnh Tokyo bu\u1ed9c h\u1ecd ph\u1ea3i m\u1edf c\u1eeda \u0111\u1ec3 th\u00f4ng th\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 do (1854). Gi\u1edbi Lan h\u1ecdc bi\u1ebft nh\u1eefng di\u1ec5n bi\u1ebfn khoa h\u1ecdc, y h\u1ecdc, c\u00f4ng ngh\u1ec7 \u1edf ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, nh\u1eefng c\u00e1i h\u1ecd r\u1ea5t ch\u00fa \u00fd. Phong tr\u00e0o d\u1ecbch thu\u1eadt n\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 n\u00e9t t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng nh\u01b0 phong tr\u00e0o d\u1ecbch thu\u1eadt \u1edf ch\u00e2u \u00c2u c\u0169ng k\u00e9o d\u00e0i 200 n\u0103m \u0111\u1ec3 ph\u00e1t tri\u1ec3n s\u1ee9c s\u1ed1ng khoa h\u1ecdc cho c\u00e1ch \u0111\u1ea1i h\u1ecdc Trung c\u1ed5 tr\u1ed7i d\u1eady sau \u0111\u00eam d\u00e0i t\u0103m t\u1ed1i. Ng\u01b0\u1eddi Nh\u1eadt th\u1eadt s\u1ef1 th\u1ef1c hi\u1ec7n <em>sapere aude<\/em> c\u1ee7a Kant \u0111\u00e3 t\u1eeb r\u1ea5t l\u00e2u. Di s\u1ea3n n\u00e0y \u0111\u00e3 gi\u00fap cho cu\u1ed9c c\u1ea3i c\u00e1ch Minh Tr\u1ecb di\u1ec5n ra r\u1ea5t nhanh, h\u01a1n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng nhi\u1ec1u. H\u1ecd nh\u01b0 \u0111\u00e3 c\u00f3 b\u00e0n \u0111\u1ea1p, c\u1ea3 v\u1ec1 v\u0103n h\u00f3a \u0111\u1ecdc v\u00e0 gi\u00e1o d\u1ee5c.<\/p>\n<p>T\u00ecnh h\u00ecnh \u1edf Vi\u1ec7t Nam c\u0169ng ph\u1ea3i nh\u01b0 th\u1ebf. Hi\u1ec3u bi\u1ebft tinh th\u1ea7n khai s\u00e1ng, ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p t\u01b0 duy, ph\u00ea ph\u00e1n c\u1ee7a Kant th\u00f4i ch\u01b0a \u0111\u1ee7, m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n c\u00f2n ph\u1ea3i \u0111i v\u00e0o nhi\u1ec1u l\u00e3nh v\u1ef1c kh\u00e1c \u0111\u1ec3 h\u1ecdc h\u1ecfi s\u00e2u r\u1ed9ng m\u1edf mang tri th\u1ee9c v\u00e0 t\u1ea7m nh\u00ecn. Khai s\u00e1ng c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 nhi\u1ec1u ch\u1ea5t li\u1ec7u \u0111\u1ec3 d\u00e2n-quy\u1ec1n r\u1ed3i qu\u1ed1c-quy\u1ec1n m\u1ea1nh m\u1ebd l\u00ean. Nh\u01b0ng s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t gi\u1eefa hai qu\u1ed1c gia &#8220;\u0111\u1ed3ng v\u0103n \u0111\u1ed3ng ch\u1ee7ng&#8221; l\u00e0 Nh\u1eadt B\u1ea3n c\u00f3 v\u0103n h\u00f3a \u0111\u1ecdc v\u00e0 gi\u00e1o d\u1ee5c ph\u00e1t tri\u1ec3n h\u00e0ng \u0111\u1ea7u th\u1ebf gi\u1edbi t\u1eeb th\u1eddi t\u1ecfa qu\u1ed1c Tokugawa trong khi v\u0103n h\u00f3a \u0111\u1ecdc c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam ngay h\u00f4m nay c\u00f2n r\u1ea5t k\u00e9m ph\u00e1t tri\u1ec3n. Hai qu\u1ed1c gia \u0111\u1ed3ng v\u0103n \u0111\u1ed3ng ch\u1ee7ng nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n. C\u00f3 m\u1ed9t kho\u1ea3ng c\u00e1ch r\u1ea5t xa v\u1ec1 v\u0103n h\u00f3a. C\u1ee5 Phan Ch\u00e2u Trinh sau khi \u0111i th\u0103m Nh\u1eadt B\u1ea3n v\u1ec1 k\u00eau g\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t Nam h\u00e3y nhanh ch\u00f3ng <strong><em>thay \u0111\u1ed5i v\u0103n h\u00f3a<\/em><\/strong>. Xem chi ti\u1ebft \u1edf <strong><em>L\u1eddi d\u1eabn nh\u1eadp<\/em> <\/strong>c\u1ee7a s\u00e1ch <em><strong><a href=\"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/phan-chau-trinh-viet-nam-va-nhat-ban\/\">Phan Ch\u00e2u Trinh-Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 Nh\u1eadt B\u1ea3n<\/a> (2018) v\u00e0 <a href=\"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/nghe-thuat-thoi-ky-edo-1615-1868\/\">Ngh\u1ec7 thu\u1eadt Th\u1eddi k\u1ef3 Edo Nh\u1eadt B\u1ea3n (1615-1868)<\/a>.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>N\u00f3i t\u00f3m l\u1ea1i, v\u0103n h\u00f3a \u0111\u1ecdc v\u00e0 h\u1ecdc h\u1ecfi c\u00e1i m\u1edbi c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam hi\u1ec7n nay v\u1eabn c\u00f2n r\u1ea5t th\u1ea5p. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00f3 c\u1ea3n tr\u1edf cho cu\u1ed9c khai s\u00e1ng <em>sapere aude<\/em> c\u1ee7a Kant, v\u00e0 s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n kinh t\u1ebf c\u1ee7a qu\u1ed1c gia. Trong ch\u1eebng m\u1ef1c \u0111\u00f3, Khai s\u00e1ng Immanuel Kant l\u00e0 r\u1ea5t c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a.<\/p>\n<p>Quy\u1ec3n K\u1ef7 y\u1ebfu n\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 xem nh\u01b0 m\u00f3n qu\u00e0 \u0111\u1ec3 &#8220;<i>t\u1eb7ng nh\u1eefng t\u00e2m h\u1ed3n lu\u00f4n thao th\u1ee9c v\u00e0 nao n\u1ee9c v\u01b0\u01a1n l\u00ean&#8221; <\/i>trong tinh th\u1ea7n c\u1ee7a V\u0129nh S\u0129nh, h\u1ecdc gi\u1ea3 khai s\u00e1ng v\u00e0 uy\u00ean b\u00e1c m\u1ea5t \u0111\u00fang 11 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p>\u0110\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n s\u1ed1 K\u1ef7 y\u1ebfu, b\u00ean c\u1ea1nh nh\u1eefng \u0111\u00f3ng g\u00f3p qu\u00fd b\u00e1u c\u1ee7a c\u00e1c h\u1ecdc gi\u1ea3 nh\u01b0 L\u01b0u H\u1ed3ng Khanh, Tr\u1ea7n V\u0103n \u0110o\u00e0n, th\u00ec nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u <strong>B\u00f9i V\u0103n Nam S\u01a1n<\/strong>, v\u1ec1 tinh th\u1ea7n l\u1eabn ch\u1eef ngh\u0129a, l\u00e0 &#8220;<strong>linh h\u1ed3n<\/strong>&#8221; v\u00e0 \u0111\u1ed9ng c\u01a1 kh\u00f4ng th\u1ec3 thi\u1ebfu. Anh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 mi\u1ec7t m\u00e0i gieo nh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng tri\u1ebft h\u1ecdc khai s\u00e1ng g\u1ea7n n\u1eeda th\u1ebf k\u1ef7 qua \u1edf Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 \u0111\u00e3 m\u1edf bao nhi\u00eau l\u1edbp h\u1ecdc \u0111\u00e0o t\u1ea1o c\u00e1c nh\u00e0 tri\u1ebft h\u1ecdc tr\u1ebb. Nh\u1eefng ai b\u01b0\u1edbc v\u00e0o l\u00e3nh v\u1ef1c n\u00e0y \u0111\u1ec1u c\u1ea3m nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3. B\u1ea3n d\u1ecbch <strong><em>Ph\u00ea ph\u00e1n l\u00fd t\u00ednh thu\u1ea7n t\u00fay,<\/em><\/strong> t\u00e1c ph\u1ea9m ch\u00ednh c\u1ee7a Immanuel Kant, ra m\u1eaft \u0111\u1ea7u ti\u00ean n\u0103m <strong>2004<\/strong> l\u00e0 n\u0103m k\u1ef7 ni\u1ec7m 200 n\u0103m ng\u00e0y m\u1ea5t c\u1ee7a Kant. Anh \u0111\u1ed3ng th\u1eddi nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c <strong>Gi\u1ea3i V\u0103n h\u00f3a Phan Ch\u00e2u Trinh <\/strong>n\u0103m \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>M\u1eddi xem b\u00e0i vi\u1ebft c\u1ee7a t\u00f4i trong K\u1ef7 y\u1ebfu: \u00a0<a href=\"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/immanuel-kant-300-nam-bai-viet-cho-ky-yeu\/\"><em>I<\/em><strong><em>mmanuel Kant 300 n\u0103m, B\u00e0i vi\u1ebft cho K\u1ef7 y\u1ebfu<\/em><\/strong><\/a><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p class=\"LC20lb MBeuO DKV0Md\" style=\"text-align: center\"><strong><span style=\"color: #000080\">Nguy\u1ec5n Xu\u00e2n Xanh<\/span><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h1 style=\"text-align: center\"><span style=\"color: #008000\"><strong>M\u1ea4Y L\u1edcI GI\u1edaI THI\u1ec6U <\/strong><\/span><\/h1>\n<h1 style=\"text-align: center\"><span style=\"color: #008000\"><strong>K\u1ef6 Y\u1ebeU 300 N\u0102M KANT<\/strong><\/span><\/h1>\n<h1 style=\"text-align: center\"><span style=\"color: #008000\"><strong>\u201c\u2026 TAM B\u00c1CH D\u01af NI\u00caN H\u1eacU\u2026\u201d<\/strong><\/span><\/h1>\n<p>Trong qu\u00e1 tr\u00ecnh quan h\u1ec7 kh\u00e1 l\u00e2u d\u00e0i v\u00e0 \u0111\u1ea7y s\u00f3ng gi\u00f3 gi\u1eefa n\u01b0\u1edbc ta v\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, c\u00e2u n\u00f3i n\u1ed5i ti\u1ebfng sau \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u truy\u1ec1n r\u1ed9ng r\u00e3i v\u00e0o nh\u1eefng th\u1eadp ni\u00ean \u0111\u1ea7u c\u1ee7a th\u1ebf k\u1ef7 20 th\u1eadt \u0111\u00e1ng ch\u00fa \u00fd: \u201cH\u00f3a ra Th\u00e1i T\u00e2y c\u0169ng c\u00f3 th\u00e1nh hi\u1ec1n, ch\u1eb3ng h\u1ea1n nh\u01b0 B\u00e1 L\u1ea1p \u0110\u1ed3 v\u00e0 Khang \u0110\u1ee9c\u2026\u201d. Th\u00e1i T\u00e2y t\u1ee9c l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, B\u00e1 L\u1ea1p \u0110\u1ed3 l\u00e0 Plato v\u00e0 Khang \u0110\u1ee9c ch\u00ednh l\u00e0 Immanuel Kant theo c\u00e1ch phi\u00ean \u00e2m th\u00f4ng d\u1ee5ng l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd. V\u1edbi nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh \u1ea5y, c\u00f3 l\u1ebd c\u00e1c b\u1eadc \u0111\u1ea1i nho v\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 ch\u00ed s\u0129 y\u00eau n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u nh\u00ecn nh\u1eadn ph\u01b0\u01a1ng t\u00e2y m\u1ed9t c\u00e1ch to\u00e0n di\u1ec7n h\u01a1n, th\u1eadm ch\u00ed \u0111\u00e1nh d\u1ea5u m\u1ed9t b\u01b0\u1edbc ngo\u1eb7t trong nh\u1eadn th\u1ee9c v\u1ec1 th\u1ebf gi\u1edbi. Th\u00e1i T\u00e2y kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ebf l\u1ef1c th\u1ef1c d\u00e2n hung b\u1ea1o, m\u1ed9t n\u1ec1n v\u0103n minh \u201cc\u01a1 x\u1ea3o\u201d, ti\u00eau bi\u1ec3u nh\u1ea5t l\u00e0 s\u1ee9c m\u1ea1nh v\u01b0\u1ee3t tr\u1ed9i c\u1ee7a v\u0169 kh\u00ed v\u00e0 c\u00f4ng ngh\u1ec7, m\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 m\u1ed9t n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a. Khi n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a \u1ea5y \u0111\u00e3 s\u1ea3n sinh ra nh\u1eefng nh\u00e2n v\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f4n x\u01b0ng l\u00ean h\u00e0ng <em>th\u00e1nh hi\u1ec1n<\/em> theo quan ni\u1ec7m c\u1ed5 truy\u1ec1n c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4ng, vi\u1ec7c t\u00ecm hi\u1ec3u, nh\u00ecn nh\u1eadn v\u00e0 ti\u1ebfp ph\u00e1t l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t ra nh\u01b0 m\u1ed9t nhi\u1ec7m v\u1ee5 m\u1edbi m\u1ebb, \u0111\u1ea7y h\u1ee9ng kh\u1edfi v\u1edbi l\u00f2ng \u00e1i m\u1ed9 v\u00e0 t\u01b0\u01a1ng k\u00ednh s\u00e2u s\u1eafc. L\u1ecbch s\u1eed t\u01b0 t\u01b0\u1edfng n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 h\u01a1n 100 n\u0103m qua ch\u00ednh l\u00e0 cu\u1ed9c h\u00e0nh tr\u00ecnh \u0111\u1ea7y bi\u1ebfn \u0111\u1ed9ng, nhi\u1ec1u th\u0103ng tr\u1ea7m nh\u01b0ng c\u0169ng th\u1eadt l\u00e0 phong ph\u00fa v\u00e0 sinh \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a cu\u1ed9c giao l\u01b0u \u1ea5y.<\/p>\n<p>K\u1ef7 ni\u1ec7m 300 n\u0103m sinh c\u1ee7a Immanuel Kant (1724 &#8211; 2024) qu\u1ea3 l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ecbp may hi\u1ebfm c\u00f3, v\u1eeba t\u00ecnh c\u1edd v\u1eeba th\u1eadt tr\u00f9ng h\u1ee3p, \u0111\u1ec3, th\u00f4ng qua t\u1eadp K\u1ef7 y\u1ebfu khi\u00eam nh\u01b0\u1eddng n\u00e0y, c\u00f9ng k\u1ebft n\u00ean m\u1ed9t l\u1eb5ng hoa tinh th\u1ea7n t\u01b0\u1edfng nh\u1edb nh\u00e0 hi\u1ec1n tri\u1ebft v\u0129 \u0111\u1ea1i tuy xa x\u00f4i nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f2n qu\u00e1 xa l\u1ea1. K\u1ef7 y\u1ebfu k\u1ebft tinh nh\u1eefng t\u00e2m t\u00ecnh v\u00e0 suy t\u01b0\u1edfng, \u0111\u00e1nh d\u1ea5u m\u1ed9t b\u01b0\u1edbc ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u00e1ng m\u1eebng trong qu\u00e1 tr\u00ecnh h\u1ecdc h\u1ecfi v\u00e0 ti\u1ebfp thu c\u00f3 ph\u00ea ph\u00e1n tri\u1ebft h\u1ecdc ph\u01b0\u01a1ng t\u00e2y n\u00f3i chung v\u00e0 tri\u1ebft h\u1ecdc Kant n\u00f3i ri\u00eang c\u1ee7a c\u00e1c h\u1ecdc gi\u1ea3 v\u00e0 tr\u00ed th\u1ee9c Vi\u1ec7t Nam trong v\u00e0 ngo\u00e0i n\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p>T\u1eeb v\u00e0i g\u1ee3i \u00fd ban \u0111\u1ea7u, th\u1eadt vui m\u1eebng khi K\u1ef7 y\u1ebfu \u0111\u00e3 nhanh ch\u00f3ng h\u00ecnh th\u00e0nh Ban ch\u1ee7 bi\u00ean g\u1ed3m m\u01b0\u1eddi v\u1ecb v\u00e0o ng\u00e0y 15.04.2024. Ng\u00f3t m\u1ed9t n\u0103m tr\u1eddi chu\u1ea9n b\u1ecb (v\u1edbi v\u00e0i l\u1ea7n tri\u1ec3n h\u1ea1n!), b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i hai b\u00e0i vi\u1ebft v\u00e0 b\u00e0i d\u1ecbch \u0111\u1ebfn t\u1eeb ba m\u01b0\u01a1i s\u00e1u t\u00e1c gi\u1ea3 v\u00e0 d\u1ecbch gi\u1ea3 trong v\u00e0 ngo\u00e0i n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 s\u1ef1 mong \u0111\u1ee3i ban \u0111\u1ea7u! C\u00e0ng vui m\u1eebng h\u01a1n khi nh\u1eefng b\u00e0i vi\u1ebft v\u00e0 b\u00e0i d\u1ecbch \u0111\u00e3 bao qu\u00e1t h\u1ea7u h\u1ebft m\u1ecdi l\u0129nh v\u1ef1c trong t\u1ea7m nghi\u00ean c\u1ee9u r\u1ed9ng r\u00e3i c\u1ee7a Immanuel Kant, t\u1eeb nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 thu\u1ed9c tri\u1ebft h\u1ecdc l\u00fd thuy\u1ebft \u0111\u1ebfn c\u00e1c ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 phong ph\u00fa c\u1ee7a tri\u1ebft h\u1ecdc th\u1ef1c h\u00e0nh theo ngh\u0129a r\u1ed9ng nh\u1ea5t c\u1ee7a t\u1eeb n\u00e0y (t\u1ee9c nhi\u1ec1u b\u1ed9 m\u00f4n thu\u1ed9c khoa h\u1ecdc x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 khoa h\u1ecdc nh\u00e2n v\u0103n ng\u00e0y nay). B\u00ean c\u1ea1nh nhi\u1ec1u b\u00e0i vi\u1ebft c\u00f4ng phu, \u0111i\u1ec3m \u0111\u1eb7c s\u1eafc c\u1ee7a K\u1ef7 y\u1ebfu c\u00f2n l\u00e0 vi\u1ec7c c\u00f4ng b\u1ed1 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean nhi\u1ec1u b\u1ea3n d\u1ecbch sang ti\u1ebfng Vi\u1ec7t nh\u1eefng \u201ct\u00e1c ph\u1ea9m nh\u1ecf\u201d (kleine Schriften) nh\u01b0ng r\u1ea5t quan tr\u1ecdng v\u00e0 c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng l\u1edbn c\u1ee7a Immanuel Kant, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t trong c\u00e1c l\u0129nh v\u1ef1c nh\u01b0 l\u00f4 g\u00edc h\u1ecdc, tri\u1ebft h\u1ecdc l\u1ecbch s\u1eed, tri\u1ebft h\u1ecdc gi\u00e1o d\u1ee5c v\u00e0 nh\u00e2n h\u1ecdc.<\/p>\n<p>\u0110\u00fang theo Th\u1ec3 l\u1ec7 g\u00f3p b\u00e0i cho K\u1ef7 y\u1ebfu trong tinh th\u1ea7n v\u00e0 ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a Ban ch\u1ee7 bi\u00ean, K\u1ef7 y\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t t\u1ea1p ch\u00ed nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00ecnh duy\u1ec7t m\u00e0 l\u00e0 m\u1ed9t di\u1ec5n \u0111\u00e0n t\u1ef1 do v\u00e0 t\u1ef1 nguy\u1ec7n, ch\u00e0o \u0111\u00f3n m\u1ecdi s\u1ef1 \u0111\u00f3ng g\u00f3p kh\u00f4ng gi\u1edbi h\u1ea1n v\u1ec1 s\u1ed1 trang v\u00e0 s\u1ed1 b\u00e0i c\u1ee7a m\u1ed7i t\u00e1c gi\u1ea3, d\u1ecbch gi\u1ea3. Ngo\u1ea1i tr\u1eeb nh\u1eefng l\u1ed7i ch\u00ednh t\u1ea3 hi\u1ec3n nhi\u00ean, K\u1ef7 y\u1ebfu c\u00f4ng b\u1ed1 nguy\u00ean v\u0103n v\u00e0 to\u00e0n v\u0103n c\u00e1c \u0111\u00f3ng g\u00f3p \u1ea5y v\u00e0 m\u1ed7i t\u00e1c gi\u1ea3, d\u1ecbch gi\u1ea3 t\u1ef1 ch\u1ecbu tr\u00e1ch nhi\u1ec7m v\u1ec1 ph\u1ea7n \u0111\u00f3ng g\u00f3p c\u1ee7a m\u00ecnh. Trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u1ea5y, s\u1ef1 \u201ctr\u0103m hoa \u0111ua n\u1edf\u201d trong vi\u1ec7c d\u1ecbch thu\u1eadt c\u00e1c thu\u1eadt ng\u1eef tri\u1ebft h\u1ecdc sang ti\u1ebfng Vi\u1ec7t l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u00e1nh kh\u1ecfi. Thi\u1ebft t\u01b0\u1edfng, trong t\u00ecnh h\u00ecnh hi\u1ec7n nay, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t thu\u1eadn l\u1ee3i h\u01a1n l\u00e0 m\u1ed9t tr\u1edf ng\u1ea1i, nh\u1edd \u0111\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecdc c\u00f3 s\u1ef1 phong ph\u00fa \u0111\u1ec3 ch\u1ecdn l\u1ef1a v\u00e0 c\u00e2n nh\u1eafc, trong n\u1ed7 l\u1ef1c chung ti\u1ebfn d\u1ea7n \u0111\u1ebfn s\u1ef1 th\u1ed1ng nh\u1ea5t thu\u1eadt ng\u1eef, m\u1ed9t nguy\u1ec7n v\u1ecdng ch\u00ednh \u0111\u00e1ng nh\u01b0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 v\u1ed9i v\u00e3 v\u00e0 c\u01b0\u1ee1ng \u00e9p. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecdc am hi\u1ec3u v\u1ec1 tri\u1ebft h\u1ecdc ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y n\u00f3i chung v\u00e0 tri\u1ebft h\u1ecdc Kant n\u00f3i ri\u00eang h\u1eb3n s\u1ebd kh\u00f4ng qu\u00e1 kh\u00f3 kh\u0103n khi nh\u1eadn di\u1ec7n v\u00e0 ph\u00e2n \u0111\u1ecbnh c\u00e1c thu\u1eadt ng\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng trong t\u1eadp K\u1ef7 y\u1ebfu n\u00e0y.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\">&#8212;&#8212;&#8211;o0o&#8212;&#8212;-<\/p>\n<p>K\u1ef7 y\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c chia l\u00e0m ba ph\u1ea7n. Sau ph\u1ea7n T\u1ed5ng quan s\u1ebd l\u00e0 Tri\u1ebft h\u1ecdc l\u00fd thuy\u1ebft v\u00e0 Tri\u1ebft h\u1ecdc th\u1ef1c h\u00e0nh theo c\u00e1ch ph\u00e2n chia \u0111\u00e3 tr\u1edf n\u00ean kinh \u0111i\u1ec3n c\u1ee7a v\u00e0 t\u1eeb Immanuel Kant.<\/p>\n<ol>\n<li><strong> Ph\u1ea7n t\u1ed5ng quan<\/strong> g\u1ed3m ba b\u00e0i vi\u1ebft v\u00e0 m\u1ed9t b\u00e0i d\u1ecbch:<\/li>\n<\/ol>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Immanuel Kant, sinh nh\u1eadt th\u1ee9 300 (1724-2024) c\u1ee7a<\/em> <strong>Nguy\u1ec5n Xu\u00e2n Xanh<\/strong><a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\"><strong>*<\/strong><\/a>, t\u1ed5ng l\u01b0\u1ee3c v\u1ec1 b\u1ed1i c\u1ea3nh l\u1ecbch s\u1eed v\u00e0 tri\u1ebft h\u1ecdc, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u00f3 \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu v\u1edbi khoa h\u1ecdc hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i, ti\u00eau bi\u1ec3u l\u00e0 Albert Einstein.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>D\u1eabn v\u00e0o tri\u1ebft h\u1ecdc <\/em><em>v\u1ec1 T\u00ecnh y\u00eau n\u01a1i <\/em><em>Kant<\/em> c\u1ee7a <strong>Ch\u01a1n H\u1ea1nh<\/strong> <strong>Tr\u1ea7n Xu\u00e2n Ki\u00eam<\/strong>, g\u1ed3m ba ph\u1ea7n: <em>\u0110\u1ed1t l\u00f2 h\u01b0\u01a1ng c\u0169<\/em> (cu\u1ed9c \u0111\u1eddi); <em>So t\u01a1 ph\u00edm n\u00e0y<\/em> (s\u1ef1 nghi\u1ec7p) v\u00e0 <em>Tri\u1ebft h\u1ecdc t\u00ecnh y\u00eau n\u01a1i Immanuel Kant<\/em>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Kant l\u00e0 ai?<\/em>, <strong>Th\u00e1i Mai Lan<\/strong> tr\u00ecnh b\u00e0y b\u1eb1ng \u0110\u1ee9c ng\u1eef, Th\u00e1i Kim Lan d\u1ecbch sang ti\u1ebfng Vi\u1ec7t, nh\u00e2n h\u1ed9i th\u1ea3o \u201c\u0110\u1ec3 \u0111\u00f3n Kant tr\u1edf l\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam\u201d t\u1ea1i Hu\u1ebf v\u00e0 H\u00e0 N\u1ed9i v\u00e0o n\u0103m 2005, gi\u1edbi thi\u1ec7u s\u1ef1 ra m\u1eaft c\u1ee7a b\u1ea3n d\u1ecbch v\u00e0 ch\u00fa gi\u1ea3i <em>Ph\u00ea ph\u00e1n l\u00fd t\u00ednh thu\u1ea7n t\u00fay<\/em> c\u1ee7a Kant.<\/p>\n<p>Ph\u1ea7n T\u1ed5ng quan k\u1ebft th\u00fac v\u1edbi <em>C\u00e1ch ng\u00f4n<\/em> (Aphorismen), t\u00e1c gi\u1ea3 Immanuel Kant, t\u1ef1 t\u00f3m t\u1eaft tri\u1ebft h\u1ecdc c\u1ee7a ch\u00ednh m\u00ecnh qua b\u1ea3n d\u1ecbch c\u1ee7a <strong>\u0110\u1ed7 Qu\u1ed1c B\u1ea3o <\/strong>v\u00e0<strong> Nguy\u1ec5n Huy \u0110\u0103ng<\/strong> t\u1eeb nguy\u00ean b\u1ea3n ti\u1ebfng \u0110\u1ee9c.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong> Tri\u1ebft h\u1ecdc l\u00fd thuy\u1ebft<\/strong> g\u1ed3m l\u00f4g\u00edc h\u1ecdc, tri\u1ebft h\u1ecdc si\u00eau nghi\u1ec7m (nh\u1eadn th\u1ee9c lu\u1eadn, khoa h\u1ecdc lu\u1eadn, si\u00eau h\u00ecnh h\u1ecdc) l\u00e0 m\u1ed9t m\u1ea3ng l\u1edbn g\u1ed3m c\u00e1c b\u00e0i vi\u1ebft v\u00e0 b\u00e0i d\u1ecbch sau \u0111\u00e2y:<\/li>\n<\/ol>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Hai quan \u0111i\u1ec3m v\u1ec1 tri\u1ebft h\u1ecdc<\/em>, tr\u00edch d\u1ecbch t\u1eeb Quy\u1ec3n Logik c\u1ee7a Immanuel Kant, do h\u1ecdc tr\u00f2 c\u1ee7a \u00f4ng, Gottlob Benjamin J\u00e4sche (1762-1842), bi\u00ean so\u1ea1n t\u1eeb nh\u1eefng t\u1edd r\u1eddi c\u1ee7a Kant v\u00e0 xu\u1ea5t b\u1ea3n n\u0103m 1800, do <strong>Nguy\u1ec5n v\u0103n Khoa<\/strong> c\u00f4ng b\u1ed1 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean b\u1ea3n d\u1ecbch sang ti\u1ebfng Vi\u1ec7t t\u1eeb b\u1ea3n ti\u1ebfng Anh, <em>Introduction to Logic<\/em> c\u1ee7a Thomas K. Abbott (1885), c\u00f3 \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu v\u1edbi b\u1ea3n ti\u1ebfng Ph\u00e1p, <em>Id\u00e9e de Logique<\/em> (1862) c\u1ee7a Joseph Tissot.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>&#8211; Kh\u00e1i ni\u1ec7m l\u00f4g\u00edc h\u1ecdc<\/em>, tr\u00edch t\u1eeb t\u00e1c ph\u1ea9m n\u00f3i tr\u00ean, <strong>Nguy\u1ec5n V\u0103n Khoa<\/strong> d\u1ecbch (c\u00f4ng b\u1ed1 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean).<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>&#8211; Kant v\u00e0 c\u00e2u h\u1ecfi ti\u00ean nghi\u1ec7m <\/em>c\u1ee7a <strong>Nguy\u1ec5n Anh C\u01b0\u1eddng<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>\u00a0<\/em><em>&#8211; <\/em><em>Theo Kant, l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o l\u00fd t\u00ednh c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c, hay \u0111\u00e2u l\u00e0 kh\u1ea3 th\u1ec3 si\u00eau nghi\u1ec7m c\u1ee7a l\u00fd t\u00ednh?<\/em> c\u1ee7a <strong>Ho\u00e0ng Ph\u00fa Ph\u01b0\u01a1ng<\/strong>, th\u1eed \u0111\u1ecdc l\u1ea1i kh\u00e1i ni\u1ec7m Ph\u00ea ph\u00e1n (Kritik) trong nhan \u0111\u1ec1 ba t\u00e1c ph\u1ea9m ch\u00ednh c\u1ee7a Immanuel Kant.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>\u00a0<\/em><em>&#8211; <\/em><em>Kh\u00e1i ni\u1ec7m th\u00f4ng gi\u00e1c si\u00eau nghi\u1ec7m c\u1ee7a Kant trong t\u01b0\u01a1ng quan v\u1edbi t\u00ednh ch\u1ee7 th\u1ec3 th\u1eddi hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i<\/em> c\u1ee7a <strong>D\u01b0\u01a1ng Anh Xu\u00e2n<\/strong>. Ti\u1ec3u lu\u1eadn n\u00e0y t\u00ecm hi\u1ec3u s\u1ef1 ti\u1ebfn tri\u1ec3n c\u1ee7a kh\u00e1i ni\u1ec7m th\u00f4ng gi\u00e1c n\u01a1i Kant trong c\u1ea3 hai \u1ea5n b\u1ea3n A v\u00e0 B c\u1ee7a quy\u1ec3n Ph\u00ea ph\u00e1n l\u00fd t\u00ednh thu\u1ea7n t\u00fay, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u1eb7t n\u00f3 trong di\u1ec5n ng\u00f4n r\u1ed9ng h\u01a1n v\u1ec1 t\u00ednh ch\u1ee7 th\u1ec3 th\u1eddi hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i v\u1edbi c\u00e1c nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh ph\u00ea ph\u00e1n c\u1ee7a Adorno v\u00e0 tri\u1ebft h\u1ecdc h\u1eadu hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>S\u01a1 \u0110\u1ed3 L\u00fd Gi\u1ea3i Bi\u1ec7n Ch\u1ee9ng trong L\u1ecbch S\u1eed T\u01b0 T\u01b0\u1edfng T\u00e2y Ph\u01b0\u01a1ng<\/em> c\u1ee7a <strong>H\u00e0 D\u01b0\u01a1ng Tu\u1ea5n<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Th\u1ebf gi\u1edbi\u00a0r\u1ed7ng kh\u00f4ng.\u00a0Tri th\u1ee9c lu\u1eadn\u00a0Ph\u1eadt h\u1ecdc<\/em>, t\u00e1c gi\u1ea3 K. Schmidt do <strong>Th\u00e1i Kim\u00a0Lan<\/strong> d\u1ecbch<em>.<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <a href=\"https:\/\/tiasang.com.vn\/van-hoa\/ly-thuyet-nhan-qua-trong-triet-hoc-phat-giao-va-trong-hoc-thuyet-sieu-nghiem-cua-kant-4089\/\"><em>L\u00fd thuy\u1ebft nh\u00e2n qu\u1ea3 trong tri\u1ebft h\u1ecdc Ph\u1eadt gi\u00e1o v\u00e0 trong H\u1ecdc thuy\u1ebft si\u00eau nghi\u1ec7m c\u1ee7a Kant<\/em><\/a>, m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a <strong>Th\u00e1i Kim Lan<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><strong>\u00a0<\/strong>&#8211; <em>Truy t\u00ecm ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a Tr\u00ed tu\u1ec7 Nh\u00e2n t\u1ea1o: L\u1eddi h\u1ed3i \u0111\u00e1p t\u1eeb g\u00f3c nh\u00ecn c\u1ee7a Kant \u0111\u1ed1i v\u1edbi l\u1eddi k\u00eau g\u1ecdi gi\u00fap \u0111\u1ee1 c\u1ee7a McCarthy v\u1ec1 m\u1eb7t tri\u1ebft h\u1ecdc<\/em>. T\u00e1c gi\u1ea3 Hyeongjoo Kim, \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Chung-Ang, do <strong>Nguy\u1ec5n Th\u1ecb Tr\u00e0 Giang<\/strong> d\u1ecbch.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>\u00a0<\/em>&#8211; <em>Nh\u1eadn th\u1ee9c v\u00e0 Khai s\u00e1ng \u2013 t\u1eeb Kant t\u1edbi Sinh h\u1ecdc Ph\u00e2n t\u1eed <\/em>c\u1ee7a <strong>L\u00ea H\u1ecdc L\u00e3nh V\u00e2n.<\/strong><\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li><strong> Tri\u1ebft h\u1ecdc th\u1ef1c h\u00e0nh<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>Nh\u01b0 \u0111\u00e3 n\u00f3i tr\u00ean, tri\u1ebft h\u1ecdc th\u1ef1c h\u00e0nh bao qu\u00e1t m\u1ed9t m\u1ea3ng r\u1ea5t r\u1ed9ng nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn (1) \u0110\u1ea1o \u0111\u1ee9c h\u1ecdc; (2) Tri\u1ebft h\u1ecdc T\u00f4n gi\u00e1o; (3) Tri\u1ebft h\u1ecdc l\u1ecbch s\u1eed; (4) Tri\u1ebft h\u1ecdc ch\u00ednh tr\u1ecb, x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 ph\u00e1p quy\u1ec1n; (5) M\u1ef9 h\u1ecdc v\u00e0 v\u0103n h\u1ecdc; (6) tri\u1ebft h\u1ecdc gi\u00e1o d\u1ee5c; (7) Th\u00f4ng di\u1ec5n h\u1ecdc; (8) Nh\u00e2n h\u1ecdc.<\/p>\n<p>V\u1edbi (1), ta c\u00f3 ba b\u00e0i vi\u1ebft v\u00e0 m\u1ed9t b\u00e0i d\u1ecbch sau \u0111\u00e2y:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Immanuel Kant: T\u1ef1 do l\u00e0 c\u01a1 s\u1edf \u0111\u1ec3 nh\u1eadn th\u1ee9c s\u1ef1 thi\u1ec7n &#8211; t\u1ed1i cao<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">c\u1ee7a <strong>\u0110\u1ed7 Th\u1ecb Th\u00f9y Trang<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>T\u00e2m m\u1ea1n v\u00e0 t\u1ef1 tr\u1ecb: Ph\u1eadt gi\u00e1o \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i c\u00f9ng Kant v\u1ec1 c\u00e1i T\u00f4i v\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c<\/em> c\u1ee7a <strong>Ph\u1ea1m Di\u1ec7u H\u01b0\u01a1ng<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>\u00a0<\/em><em>&#8211;<\/em> <em>\u0110\u1ecdc v\u00e0 ph\u1ea3n bi\u1ec7n Kant: Sao s\u00e1ng tr\u00ean tr\u1eddi v\u00e0 quy lu\u1eadt \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c b\u00ean trong ta<\/em> c\u1ee7a <strong>Nguy\u1ec5n H\u1eefu Li\u00eam<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>\u00a0<\/em><em>&#8211; Lu\u1eadn c\u1ee9 c\u1ee7a Kant t\u1eeb nh\u1eefng c\u1ea3m gi\u00e1c lu\u00e2n l\u00fd: T\u1ea1i sao l\u00fd t\u00ednh th\u1ef1c h\u00e0nh kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0 [l\u00fd t\u00ednh] nh\u00e2n t\u1ea1o?<\/em> T\u00e1c gi\u1ea3 Dieter Sch\u00f6necker, \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Siegen, do <strong>Nguy\u1ec5n Vi\u1ec7t Anh<\/strong> d\u1ecbch.<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em>V\u1edbi (2), ta c\u00f3:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>&#8211; Immanuel Kant v\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 T\u00f4n gi\u00e1o.<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Tr\u00f2 chuy\u1ec7n v\u1ec1 t\u00f4n gi\u00e1o:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 kh\u00e1i qu\u00e1t: Ni\u1ec1m tin t\u00f4n gi\u00e1o trong x\u00e3 h\u1ed9i hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 c\u01a1 b\u1ea3n c\u1ee7a bu\u1ed5i tr\u00f2 chuy\u1ec7n: Kh\u00f4ng c\u00f3 Th\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ebf, tr\u1ea7n gian s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n \u00fd ngh\u0129a.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Ph\u1ee5 \u0111\u1ec1: Immanuel Kant c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi <em>\u201cph\u00e1 n\u00e1t t\u00f4n gi\u00e1o\u201d<\/em> hay \u0111\u1ed1i v\u1edbi t\u00f4n gi\u00e1o l\u1ea1i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi <em>\u201c\u0111\u1ed5i m\u1edbi canh t\u00e2n\u201d<\/em>?<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Bu\u00f4\u0309i tro\u0300 chuy\u00ea\u0323n tr\u00ean Di\u00ea\u0303n \u0110a\u0300n C\u00f4ng Lu\u00e2\u0323n (Publik Forum, S\u00f4\u0301 7|2024, CHLB \u0110\u01b0\u0301c), nh\u00e2n 300 n\u0103m nga\u0300y sinh cu\u0309a Kant.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Ta\u0301c gia\u0309 \u0111\u00f4\u0301i thoa\u0323i: Gs.Volker Gerhardt.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Pho\u0309ng v\u00e2\u0301n do ca\u0301c bi\u00ean t\u00e2\u0323p vi\u00ean Christoph Fleischmann va\u0300 Michael Schrom cu\u0309a D\u0110CL.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Ba\u0309n di\u0323ch c\u1ee7a <strong>L\u01b0u H\u00f4\u0300ng Khanh<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Tri\u1ebft h\u1ecdc v\u1ec1 t\u00f4n gi\u00e1o c\u1ee7a Immanuel Kant. M\u1ed9t v\u00e0i suy ngh\u0129 <\/em>c\u1ee7a <strong>Nguy\u1ec5n Quang H\u01b0ng<\/strong>.<\/p>\n<p>V\u1edbi (3):<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Khai minh v\u00e0 l\u00fd t\u00ednh l\u1ecbch s\u1eed<\/em> c\u1ee7a <strong>Tr\u01b0\u01a1ng Tr\u1ecdng Hi\u1ebfu<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><strong>\u00a0<\/strong>&#8211; <em>Tr\u1ea3 l\u1eddi c\u00e2u h\u1ecfi \u201cKhai minh l\u00e0 g\u00ec?\u201d (1784)<\/em>, t\u00e1c gi\u1ea3 Immanuel Kant, <strong>\u0110inh H\u1ed3ng Ph\u00fac<\/strong> d\u1ecbch.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>\u00a0<\/em>&#8211; <em>Kh\u1edfi \u0111\u1ea7u ph\u1ecfng \u0111o\u00e1n v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi (1786)<\/em>, t\u00e1c gi\u1ea3 Immanuel Kant, <strong>\u0110inh H\u1ed3ng Ph\u00fac<\/strong> d\u1ecbch (c\u00f4ng b\u1ed1 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean).<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>M\u1ed9t \u00fd ni\u1ec7m v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed ph\u1ed5 qu\u00e1t v\u1edbi m\u1ee5c \u0111\u00edch c\u00f4ng d\u00e2n th\u1ebf gi\u1edbi (1784)<\/em>, t\u00e1c gi\u1ea3 Immanuel Kant, <strong><em>\u0110inh H\u1ed3ng Ph\u00fac<\/em><\/strong> d\u1ecbch (c\u00f4ng b\u1ed1 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean).<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em>V\u1edbi (4):<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>H\u1ecdc thuy\u1ebft c\u1ee7a Immanuel Kant v\u1ec1 ph\u00e1p quy\u1ec1n, v\u1ec1 nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc v\u00e0 v\u1ec1 t\u1ef1 do<\/em> c\u1ee7a <strong>Nguy\u1ec5n Tr\u1ecdng Chu\u1ea9n<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Quan ni\u1ec7m c\u1ee7a Kant v\u1ec1 m\u1ed9t n\u1ec1n h\u00f2a b\u00ecnh v\u0129nh c\u1eedu v\u00e0 \u00fd ngh\u0129a hi\u1ec7n th\u1eddi c\u1ee7a n\u00f3<\/em> c\u1ee7a <strong>Nguy\u1ec5n V\u0169 H\u1ea3o<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Immanuel Kant &#8211; H\u01b0\u1edbng \u0111\u1ebfn n\u1ec1n H\u00f2a b\u00ecnh v\u0129nh c\u1eedu (1795). M\u1ed9t l\u00fd thuy\u1ebft h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng ch\u00ednh tr\u1ecb tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf tri\u1ebft h\u1ecdc lu\u00e2n l\u00fd ph\u00e1p quy\u1ec1n<\/em> c\u1ee7a <strong>L\u01b0u H\u1ed3ng Khanh<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Lu\u1eadn<\/em><em> \u0111\u1ec1 \u201ct\u00ednh h\u1ee3p qu\u1ea7n b\u1ea5t h\u1ee3p qu\u1ea7n\u201d c\u1ee7a Immanuel Kant<\/em>, m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a<strong> Tr\u1ea7n H\u1eefu Quang<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Kant v\u00e0 c\u00e1c \u201cD\u00e2n T\u1ed9c \u00c1c Qu\u1ef7\u201d &#8211; V\u1ea5n \u0111\u1ec1 b\u1ea1o l\u1ef1c &#8211; chi\u1ebfn tranh: Nguy\u00ean nh\u00e2n v\u00e0 vi\u1ec5n t\u01b0\u1ee3ng gi\u1ea3i ph\u00e1p<\/em> c\u1ee7a <strong>Nguy\u1ec5n Ho\u00e0i V\u00e2n<\/strong>.<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em>V\u1edbi (5):<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Hans-Georg Gadamer ph\u00ea ph\u00e1n m\u1ef9 h\u1ecdc Kant<\/em> c\u1ee7a <strong>Nguy\u1ec5n S\u1ef9 Nguy\u00ean<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>\u00a0<\/em>&#8211; <em>Nguy\u1ec5n Tu\u00e2n, Nguy\u1ec5n T\u01b0 Nghi\u00eam, C\u00f4 D\u00f3, Gi\u1ea5y D\u00f3, hay l\u00e0 In-Betweenness v.s. Logos<\/em> c\u1ee7a <strong>Nguy\u1ec5n Nh\u01b0 Huy<\/strong>.<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em>V\u1edbi (6):<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em>&#8211; \u201cCon ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 sinh v\u1eadt duy nh\u1ea5t c\u1ea7n gi\u00e1o d\u1ee5c\u201d. Nh\u1eefng \u00fd t\u01b0\u1edfng v\u1ec1 gi\u00e1o d\u1ee5c <\/em>(1803), t\u00e1c gi\u1ea3 Immanuel Kant, <strong>Nguy\u1ec5n V\u0103n Khoa d\u1ecbch <\/strong>(c\u00f4ng b\u1ed1 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean).<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Trung \u0111\u1ea1o c\u1ee7a nh\u1eadn th\u1ee9c<\/em> c\u1ee7a <strong>Gi\u00e1p V\u0103n D\u01b0\u01a1ng<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Tri\u1ebft l\u00fd gi\u00e1o d\u1ee5c c\u1ee7a Immanuel\u00a0Kant trong\u00a0M\u00f4 h\u00ecnh\u00a0Gi\u00e1o d\u1ee5c\u00a0Khai ph\u00f3ng c\u1ee7a Vi\u1ec7n\u00a0Gi\u00e1o d\u1ee5c\u00a0IRED<\/em>, <strong>Gi\u1ea3n T\u01b0 Trung<\/strong>.<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em>V\u1edbi (7):<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Kant v\u00e0 th\u00f4ng di\u1ec5n h\u1ecdc tri\u1ebft h\u1ecdc<\/em>, t\u00e1c gi\u1ea3 H. G. Gadamer, <strong>Nguy\u1ec5n S\u1ef9 Nguy\u00ean<\/strong> d\u1ecbch.<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em>V\u1edbi (8):<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>T\u00ednh c\u00e1ch c\u1ee7a hai gi\u1edbi t\u00ednh kh\u00e1c nhau<\/em>, t\u00e1c gi\u1ea3 Immanuel Kant, <strong>Nguy\u1ec5n Th\u1ecb Minh<\/strong> d\u1ecbch (c\u00f4ng b\u1ed1 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean).<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Con ng\u01b0\u1eddi gi\u1eefa hai th\u1ebf gi\u1edbi: T\u1eeb \u00fd ni\u1ec7m c\u1ee7a Kant \u0111\u1ebfn v\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u00fd ngh\u0129a c\u1ee7a c\u00e1i ch\u1ebft trong c\u00e1c t\u00e1c ph\u1ea9m Antigone, Crito v\u00e0 Ng\u01b0\u1eddi thi\u1ebfu ph\u1ee5 Nam X\u01b0\u01a1ng<\/em><em>, <\/em><strong>Ho\u00e0ng Phong Tu\u1ea5n<\/strong>.<\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li><strong> V\u1ec1 vi\u1ec7c ti\u1ebfp nh\u1eadn Kant \u1edf c\u00e1c khu v\u1ef1c kh\u00e1c nhau<\/strong>, h\u00e2n h\u1ea1nh gi\u1edbi thi\u1ec7u ba b\u00e0i:<\/li>\n<\/ol>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Kant, Tri\u1ebft h\u1ecdc Tinh th\u1ea7n v\u00e0 Tri\u1ebft h\u1ecdc Ph\u00e2n t\u00edch th\u1ebf k\u1ef7 XX<\/em>, t\u00e1c gi\u1ea3 Anil Gomes, <strong>Nguy\u1ec5n Duy Thanh<\/strong> d\u1ecbch.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>Kant l\u00e0 \u201cng\u01b0\u1eddi Trung Qu\u1ed1c\u201d t\u1edbi m\u1ee9c n\u00e0o?<\/em> T\u00e1c gi\u1ea3: Stephen R. Palmquist, <strong>Hu\u1ef3nh Kim B\u1ea3o &amp; Nguy\u1ec5n Vi\u1ec7t Anh<\/strong> d\u1ecbch.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>\u0110\u1ed1i chi\u1ebfu nh\u1eefng thu\u1eadt ng\u1eef quan tr\u1ecdng trong \u201cPh\u00ea ph\u00e1n L\u00fd t\u00ednh thu\u1ea7n t\u00fay\u201d gi\u1eefa b\u1ea3n d\u1ecbch ti\u1ebfng Trung v\u00e0 ti\u1ebfng Vi\u1ec7t<\/em>, <strong>Th\u00edch Nguy\u00ean Ph\u00e1p<\/strong>.<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em>Sau c\u00f9ng l\u00e0 cu\u1ed9c tr\u00f2 chuy\u1ec7n tri\u1ebft h\u1ecdc t\u1ea3n m\u1ea1n c\u1ee7a <strong>Ph\u1ea1m Di\u1ec7u H\u01b0\u01a1ng v\u1edbi B\u00f9i V\u0103n Nam S\u01a1n<\/strong>:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">&#8211; <em>\u201cCh\u1ec9 c\u00f3 con \u0111\u01b0\u1eddng ph\u00ea ph\u00e1n l\u00e0 c\u00f2n \u0111\u1ec3 ng\u1ecf\u2026\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>K\u1ebf t\u1ee5c truy\u1ec1n th\u1ed1ng t\u1ed1t \u0111\u1eb9p c\u1ee7a nhi\u1ec1u t\u1eadp K\u1ef7 y\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y nh\u00e2n k\u1ef7 ni\u1ec7m ng\u00e0y sinh c\u1ee7a c\u00e1c danh nh\u00e2n v\u0103n h\u00f3a, khoa h\u1ecdc c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 th\u1ebf gi\u1edbi, K\u1ef7 y\u1ebfu 300 n\u0103m Kant \u0111\u01b0\u1ee3c ra m\u1eaft l\u00e0 nh\u1edd s\u1ef1 h\u01b0\u1edfng \u1ee9ng v\u00e0 c\u1ed9ng t\u00e1c t\u00edch c\u1ef1c c\u1ee7a c\u00e1c h\u1ecdc gi\u1ea3, nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u trong v\u00e0 ngo\u00e0i n\u01b0\u1edbc, s\u1ef1 kh\u00edch l\u1ec7 c\u1ee7a \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o th\u00e2n h\u1eefu v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 s\u1ef1 gi\u00fap \u0111\u1ee1 t\u1eadn t\u00ecnh c\u1ee7a C\u00f4ng ty s\u00e1ch Trustbook v\u00e0 Nxb H\u1ed3ng \u0110\u1ee9c.<\/p>\n<p>Xin ch\u00e2n th\u00e0nh c\u1ea3m \u01a1n t\u1ea5t c\u1ea3 v\u00e0 h\u00e2n h\u1ea1nh gi\u1edbi thi\u1ec7u c\u00f9ng b\u1ea1n \u0111\u1ecdc.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\">Th\u00e1ng 03.2025<\/p>\n<p style=\"text-align: center\">T.M. BAN CH\u1ee6 BI\u00caN V\u00c0 BAN TH\u01af K\u00dd K\u1ef6 Y\u1ebeU<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: 14pt;color: #000080\"><strong>B\u00f9i V\u0103n Nam S\u01a1n \u2013 Nguy\u1ec5n Xu\u00e2n Xanh<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Xin gi\u1edbi thi\u1ec7u n\u1ed3ng nhi\u1ec7t v\u1edbi \u0111\u1ed9c gi\u1ea3.<\/p>\n<p>\u0110\u00f3n xem <strong>K\u1ef7 y\u1ebfu Adam Smith<\/strong> s\u1eafp ra m\u1eaft trong th\u00e1ng B\u1ea3y.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>IMMANUEL KANT K\u1ef6 Y\u1ebeU M\u1eeaNG SINH NH\u1eacT TH\u1ee8 300 RA M\u1eaeT Nguy\u1ec5n Xu\u00e2n Xanh Immanuel Kant (1724-1804) Ngu\u1ed3n: Licentia Poetica \u00a0 K\u1ef7 y\u1ebfu Immanuel Kant &#8220;V\u00e9n M\u00e2y Gi\u1eefa Tr\u1eddi&#8221;. S\u00e1ch \u0111\u1eb9p, d\u00e0y 880 trang, b\u00eca c\u1ee9ng, gi\u00e1 b\u00eca 500.000\u0111. In \u0111\u1ee3t \u0111\u1ea7u 500 quy\u1ec3n. Thay m\u1eb7t Ban ch\u1ee7 bi\u00ean: TR\u1ea6N V\u0102N \u0110O\u00c0N\u00a0\u2013 L\u01afU H\u1ed2NG KHANH<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[1],"tags":[],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13783"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13783"}],"version-history":[{"count":50,"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13783\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13870,"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13783\/revisions\/13870"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13783"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13783"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rosetta.vn\/nguyenxuanxanh\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13783"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}