Bài tập TRIZ, đợt 2:
Bài 2.1. Bí quyết làm kẹo
Một loại kẹo socola được sản xuất có hình cái chai và chứa đầy syrup (si-rô) đặc bên trong. Cách làm loại kẹo này thế nào?
Nguồn: đây là Problem 2: “There is a trick involved” trong sách của Genrikh Altshuller (And suddenly the inventor appeared)
Bổ sung thông tin về vấn đề: nếu làm sẵn khuôn kẹo bằng socola và đổ syrup đặc vào, thì tốc độ đổ syrup rất chậm, không phù hợp để sản xuất. Còn nếu nấu syrup nóng lên cho chảy nhanh, thì syrup nóng sẽ làm tan socola nên lớp vỏ socola sẽ bị thủng.
Vấn đề này được minh họa trong video “Nina at School” của dự án TETRIS, trong video này cũng có nói đến một giải pháp sử dụng TRIZ:
Bài 2.2. Giọt chảy kim loại trên màn hình
Các nhà khoa học nghiên cứu quá trình hàn bằng hồ quang điện trong phòng lab. Họ muốn tìm hiểu que hàn bị chảy ra như thế nào, và hồ quang thay đổi như thế nào trong khi hàn. Họ quay phim quá trình hàn. Khi bật điện lên để hàn, thì chỉ thấy được hồ quang trong phim vì nó quá sáng, không nhìn thấy giọt chảy của kim loại. Họ làm một thí nghiệm khác, dùng một tia hồ quang thứ hai để chiếu vào các giọt chảy, nhưng bây giờ chỉ nhìn thấy các giọt chảy mà không nhìn thấy hồ quang thứ nhất. Cần làm gì để thấy được cùng lúc các giọt chảy và tia hồ quang ban đầu?
Nguồn: đây là Problem 12: “Droplets on the screen” trong sách của Genrikh Altshuller (And suddenly the inventor appeared)
Bài 2.3. Cánh đồng vạn năng
Tại một nhà máy làm máy móc phục vụ cho nông nghiệp, có một phần đất nhỏ được sử dụng để kiểm tra sự di chuyển của các thiết bị. Một lần nọ, nhà máy nhận được nhiều đơn hàng sản xuất máy cho nhiều nước khác nhau. Các quốc gia ấy lại có các loại đất khác nhau. Người ta nhận thấy rằng để kiểm tra tất cả các loại máy móc đó cần rất nhiều thành phần đất khác nhau.
“Chúng ta cần tới 140 cánh đồng các loại”, vị chủ tịch nói với các kỹ sư trong cuộc họp. “Làm sao chúng ta có thể có nhiều đất như vậy?”
“Phải cần rất nhiều tiền nữa. Điều này không thực tế chút nào.”
Nguồn: đây là Problem 22: “The universal field” trong sách của Genrikh Altshuller (And suddenly the inventor appeared), ở chương 9: M-Field from Generation of S-Field (về phân tích chất-trường).
Bổ sung thông tin về vấn đề: Việc thử nghiệm máy móc trên đồng ruộng là để xác định ảnh hưởng của nền đất lên máy móc (ví dụ xe máy kéo), do mỗi loại đất có cơ tính riêng và có tác động khác nhau lên bánh xe. Để thử nghiệm thực tế thì cần có cánh đồng đủ lớn cho máy móc chạy bên trên, nếu chia nhỏ diện tích một cánh đồng thành nhiều khoảnh nhỏ thì không đủ để thử nghiệm.
—
Gợi ý: để tiện ghi lại các bước dùng công cụ tư duy kiểu TRIZ để giải quyết vấn đề, các bạn có thể sử dụng template văn bản ở https://rosetta.vn/triz/template-chua-cac-buoc-giai-quyet-van-de-voi-triz/
—
Bổ sung: Khi bạn đã làm xong các bài tập này, có thể so sánh với ghi chú khi chúng tôi giải các bài tập trong các file sau: